Boyle sistemleri devlet kademesinde kimler degerlendiriyor bilen var mi?

Gidilmesi yer hakkında pek tartışma yok gibi gözüküyor aslında. O yere nasıl varılması gerektiğine dair olan yazılar çoğunlukta.

Bu noktada önemli olan bu konuyla ilgilenen ve buna değer veren kişilerin doğru metodlar seçmesi ve bir nevi hızlandırma operasyonuna geçmesi. Yani asıl istenen, 10 yıl içerisinde 20-30 yıllık evrimleşme yaratabilmek gibi gözüküyor.
Elimden geldiği kadarıyla okuduklarımı aşamalandırmaya çalışacağım. Lütfen hatalarımı düzeltin.

Sanırım şu an için yapılabilecek en mantıklı hareket bilgilerin şeffaflaştırılması. (1)Kurumları ve kişileri verilerini açmaya zorlamak(kibotzer.com) ve (2)bu verileri sayısallaştırıp internete yüklemek. (die örneğindeki durum)
Şeffaflaştırma, kısa zamanda bilincin artmasına sebep olacaktır, istatistikler değer kazanacaktır (engin’in “Son 10 yilda Turkiye’de teror dolayisiyla olen insan sayisinin ve yerlerinin harita uzerinde gosterimi” örnekleri gibi). (3)Bu aşamada görselleştirme araçları oluşturmak ve bu konularda metinleri yaymak doğru bir hamle olabilir. Bu istatistikler insanların internette yayınlayabilmelerini sağlamak vs.

Ancak bu aşamalardan sonra anketler, gerekli değeri kazanacaktır. (4)Ortaya çıkan istatistiklerin çeşitli yorumlama sistemleriyle anlamlarının ayrıntılandırılması, değerlendirilmeleri, gruplandırılmaları gerekli olacaktır. Bu noktada yorumlama derken klasik anlamdaki yorumlamaların dışında bazı sistemler tasarlanması gerekebilir. (Bir devlet kararını “thumbs up | down” şeklinde yorumlamak doğru mu bilemiyorum).

Bir sonraki aşama,(5) henüz karar verilmemiş ama verilmek üzere olan olayların halkın yorumuna açılması olacaktır. Bu, aslında doğrudan demokrasiye doğru ilk ciddi hareket olacaktır.

Bu kademelendirme oldukça yüzeysel bir bakış açısında hala. İşin sosyal tarafı burada yazmıyor. Kademeli uzmanlar; her bireyin, belirli konularda bilgisine güvendiğini tanıdık dostlarının olması ve kararını bu insanlara yorumlatabilmesi (bunun web’deki karşılığını bulamadım.)
kişisel medyaların kuvvetlendirilmesi(sweetcron.com), kişisel medyaların birleştiği ortamların mass media’nın önüne geçmesi(friendfeed.com’un özelleştirilmiş gazeteye dönmesi)) ve daha birçok şey.

Bu arada bunlar birbirine bağımlı fazlar olsa da, iç içe geçmiş durumdalar, yani aslında çoğu şu an uygulanmakta, yapmamız gereken bunları konumlandırıp ivmelendirmek.

“Libyalılar, bürokrasinin tasfiyesi ve petrol gelirinin doğrudan ellerine geçmesiyle gerçek bir halk idaresini kuracak ve gerçek bir doğrudan demokrasi tarafından idare edilen kitleler toplumunu oluşturacak.”

http://haberturk.com/haber.asp?id=94676&cat=180&dt=2008/09/01

Ama bu senaryo şu yaşadığımız zamanın olayı. Henüz bu senaryonun gerçekleşmiyor olması ne kadar geri kalmış (zamanından, başka ülkelerden değil) olduğunu gösterir Türkiye Devleti’nin.

Yakın gelecekte kitlesel medya yerini sosyal medyaya bıracak. Haberler tek kanaldan değil pek çok farklı sosyal kanaldan yorumlanarak dolaşacak. Bu dağıtık bilgi alışveriş ortamında uzmanlık gerektiren bilgiler uzmanlara, herkesin anlayabileceği bilgiler herkese ulaşır. Internet’de gördüğümüz durum bu. Dolayısıyla uzmanlar hem uzmanlık gerektiren konularda hem de genel konularda fikirlerini / oylarını belirtebilir. “Gelecekte herkes 15 dakikalığına popüler” söylemini bilirsiniz, bununu anti-simetriği bir durum gelişiyor bence: gelecekte herkes her zaman uzman.

Böyle bir dağıtık düzen bireylerin görüşlerini belirtilmesi için gerekli dikkat miktarını da düzenleyecektir kendi kendine. Mesela uzmanların önüne uzmanlık konuları öncelikli –genel konulardan veya daha az uzmanlık konularından önce– gelir sistem kendi kendini düzenlediği için.

Eskiden (ve maalesef hala yaşadığımız) basit temsili demokrasi için basit oylama işe yaramış, ama bu devirde oylama işlemi daha karmaşık ve daha sık yapılan tercihlerden oluşabilir.

Cok isabetli bir gozlem. Oylama genel bir secim mekanizmasi yerine surekli bir katilim haline nasil donusturulebilir? Gazete okumak gibi bir nevi, ama haber almak yerine katiliyorsun.

Yonetimde herkesin ilgi duydugu populer maddeler olacaktir. Basortusu vs. Bir de, herkesin ilgi duymadigi, ama kendine gore kucuk sadik bir kitlesi olan alanlar olacaktir. Findik taban fiyatlari, emeklilik yasi vs. Sistemin amaci, bu “nis” yonetim alanlarini dogru insanlarla bulusturmak olmali ki katilim surekli olsun. Populer konularin kitlesi surekli olacaktir nasil olsa, basin gazliyor boyle mevzulari. Kisacasi, devletin uzun kuyrugunu sayisal ortama aktarmak lazim ki katilim isabetli ve surekli olsun. Haberleri okumak yerine haberlerin nasil sekillendiginde herkesin parmagi olsun.

Oylama katılımcı devlet için gerekli bir araç bence. Ama sadece evet hayır bu değil şu gibi basite indirgenmiş oy yetersiz. Eskiden (ve maalesef hala yaşadığımız) basit temsili demokrasi için basit oylama işe yaramış, ama bu devirde oylama işlemi daha karmaşık ve daha sık yapılan tercihlerden oluşabilir. 4 yıl için bir defa oy vermek yerine hergün oy verilebilir. Bugünkü bilişim teknolojilerinin rahat rahat kaldırabilieceği tekno-politik bir düzen mümkün. Bu doğrudan demokrasi, ilk bakışta doğa olaylarına benzese de daha karmaşık bir düzen ve hali hazırda kullandığımız bilgisayarlarla yapılması mümkün.

Tarihte ilginçtir mesela Kurtuluş Savaşı’nın ilk savunma düzeni sayılan kuvay-ı milliye hareketi teknolojisiz kendi kendini düzenleyen bir insan sistemi olarak başarılı olmuş bir örnek.

Bu durumda bu sistem icerisinde insanin sadece verilere bakip “karar” veren ve bu kararlarin etkidegi bir rolu oluyor, bu rolun cesitli ayriliklara dusmus toplum icinde bile dogru kullanilacagina guvenim azdi. fakat esasinda userlabor.org daki katki faydasi cercevesinde bazi kararlarin oylama ile insan tarafindan degil de veriler isiginda sistem tarafindan verilebilecegini de goruyorum. yani “ucretsiz hizli internet maliyet/fayda” > “yol yapma maliyet/fayda” ise sistem bu karari aliyor, tanimlarda ve detaylarda takiliyor gibi hissediyorum ama ne oylama, ne cumhuriyet ne demokrasi oluyor bu durumda.

“Turkiye’de herkese bedava hizli internet saglanmasi” ‘ni ilgilendiren bir yasanin gecirilmesini ve uygulanmasini ornek olay olarak inceleyebiliriz aslinda.